Ten przepis na pomidorowy pudding ma ponad 100 lat. Chleb zapieka się z pomidorami, masłem i... cukrem
Zapiekany pudding pomidorowy brzmi jak kulinarna zagadka, ale znaleźć go można w starych amerykańskich przepisach. Samo danie ma sens. Dojrzałe pomidory łączy się z kawałkami chleba, masłem i brązowym cukrem, a potem zapieka, aż całość zgęstnieje, lekko się skarmelizuje i zacznie przypominać coś pomiędzy chlebową zapiekanką a słodko-wytrawnym dodatkiem do mięsa. Ten vintage’owy przepis, znany jako tomato pudding, przypisywany jest Mamie Eisenhower, dawnej pierwszej damie USA.
Kim była Mamie Eisenhower i skąd ten przepis?
Mamie Eisenhower, właściwie Mamie Geneva Doud Eisenhower, była żoną Dwighta D. Eisenhowera i pierwszą damą Stanów Zjednoczonych w latach 1953–1961. Była popularną pierwszą damą, szanowaną przez Amerykanki, bo rozumiała ich problemy. Wcześniej przez lata żyła rytmem żony oficera, przenosząc się z mężem między kolejnymi miejscami służby.
W ostatnich dniach portal Allrecipes przypomniał jej tomato pudding jako prosty, czteroskładnikowy przepis, który ponownie zaczął krążyć dzięki społeczności Old Celebrity Recipes. W oryginalnym tropie pojawiają się pomidory, chleb, masło, brązowy cukier i sól — bardzo prosta, stara logika kuchni domowej, w której nic się nie marnuje.
Pudding pomidorowy, czyli nie deser, ale dodatek do obiadu
Słowo „pudding” może mylić, bo w polskiej kuchni kojarzy się z deserem. Tutaj chodzi raczej o zapiekaną, miękką masę chlebowo-pomidorową. Pomidory dają sok, chleb go wchłania, masło dodaje tłustości, a brązowy cukier podbija naturalną słodycz owoców. Po zapieczeniu nie powstaje sos ani klasyczna zapiekanka. To coś gęstego, wilgotnego, lekko słodkiego i wytrawnego jednocześnie.
Najbliżej temu daniu do dodatku do mięsa. Tomato pudding dobrze pasuje do pieczonej wieprzowiny, drobiu, szynki, kotletów, kiełbasek, a nawet do jajek. W amerykańskiej tradycji podobne pomidorowe puddingi bywają traktowane jako rodzinny dodatek do większego obiadu, szczególnie tam, gdzie słodko-kwaśne akcenty obok mięsa są czymś naturalnym.
Dlaczego chleb trafia do pomidorów?
Chleb nie jest przypadkowym wypełniaczem. Działa jak zagęstnik i nośnik smaku. Wchłania sok z pomidorów, masło i cukier, dzięki czemu po zapieczeniu masa nie pływa w płynie. Najlepiej użyć chleba lekko czerstwego, bo świeży szybko zrobi się zbyt mazisty. Dobre będą jasne pieczywo pszenne, chałka w mniej słodkiej wersji, bułka paryska albo domowe biscuits pokrojone w kostkę.
Nie warto blendować pomidorów. Ten pudding powinien mieć trochę struktury: kawałki owoców, miękki chleb i lekko przypieczone brzegi.
Dlaczego to działa?
Ten przepis opiera się na prostym kontraście. Pomidory są kwaśne i soczyste, brązowy cukier je zaokrągla, masło daje pełnię smaku, a chleb zamienia wszystko w zapiekaną masę, którą można nakładać łyżką. Po kilkudziesięciu minutach w piekarniku sok z pomidorów gęstnieje, cukier lekko się karmelizuje, a wierzch robi się delikatnie rumiany.
Najważniejsze, żeby nie przesadzić z cukrem. Stare przepisy bywają bardzo słodkie, ale przy współczesnym podaniu do mięsa lepiej zostawić wyraźną pomidorową kwasowość. Pudding ma być słodko-wytrawny, nie deserowy.
SKŁADNIKI
- Na 4–6 porcji jako dodatek do obiadu:
- 800 g dojrzałych pomidorów albo 1 duża puszka krojonych pomidorów
- 180–220 g lekko czerstwego jasnego chleba lub bułki
- 70 g masła
- 3–5 łyżek brązowego cukru
- 1/2 łyżeczki soli
- świeżo mielony pieprz
- 1 łyżeczka octu jabłkowego lub soku z cytryny, opcjonalnie
- szczypta cynamonu, opcjonalnie
- 1 łyżka posiekanej natki albo bazylii, w nowszej wersji
PRZYGOTOWANIE KROK PO KROKU
- Piekarnik rozgrzej do 180°C. Naczynie do zapiekania wysmaruj masłem.
- Chleb pokrój w kostkę. Jeśli jest bardzo świeży, podsusz go przez kilka minut w piekarniku albo na suchej patelni.
- Pomidory pokrój w kostkę. Skórkę możesz zostawić. Jeśli używasz pomidorów z puszki, odlej tylko część bardzo rzadkiego płynu, ale nie osuszaj ich całkiem.
- Masło roztop w rondelku. Dodaj brązowy cukier i sól. Podgrzewaj krótko, aż cukier zacznie się rozpuszczać, ale nie rób ciemnego karmelu.
- Do miski włóż pomidory i chleb. Wlej masło z cukrem. Dopraw pieprzem. Jeśli pomidory są bardzo słodkie, dodaj łyżeczkę octu jabłkowego albo soku z cytryny.
- Wymieszaj delikatnie i odstaw na 5 minut, żeby chleb zaczął wchłaniać sok.
- Przełóż masę do naczynia. Wyrównaj wierzch, ale nie ugniataj zbyt mocno.
- Piecz 35–45 minut, aż pudding zgęstnieje, brzegi lekko się przypieką, a wierzch będzie rumiany i błyszczący od masła.
- Po wyjęciu odstaw na 10 minut. Podawaj ciepły jako dodatek do mięsa, jajek, ziemniaków albo pieczonego drobiu.