Dziady kujawskie robi się z ugotowanych ziemniaków. Ten regionalny przysmak przetrwał pokolenia
Na pierwszy rzut oka przypominają zwykłe placki ziemniaczane, ale powstają w zupełnie inny sposób. Dziady kujawskie przygotowuje się z ugotowanych ziemniaków, mąki i odrobiny wody po gotowaniu. Są chrupiące z zewnątrz, miękkie w środku i od pokoleń stanowią jeden z kulinarnych symboli Kujaw.
Dieta wegetariańska
Dziady kujawskie - prosty przepis, który przetrwał pokolenia
Dawna kuchnia kujawska opierała się na prostych składnikach i zasadzie, że nic nie może się zmarnować. Kiedy po obiedzie zostawały ugotowane ziemniaki lub prażucha, gospodynie dodawały do nich mąkę oraz część wody z gotowania. Z powstałej masy formowano niewielkie placki, które smażono na złoty kolor. Tak narodziły się dziady kujawskie – potrawa wpisana dziś na Listę Produktów Tradycyjnych.
Dlaczego dodaje się wodę po gotowaniu ziemniaków?
To jeden z najważniejszych elementów przepisu. Woda zawiera skrobię wypłukaną z ziemniaków, dzięki czemu ciasto staje się bardziej elastyczne i łatwiej się formuje. To stary kuchenny sposób, który pozwala ograniczyć ilość mąki i zachować wyraźny smak ziemniaków.
Czym różnią się od placków ziemniaczanych?
Przede wszystkim używa się ugotowanych, a nie surowych ziemniaków. Dzięki temu dziady mają bardziej zwarte wnętrze, delikatniejszy smak i nie wymagają ścierania ziemniaków. Są też znacznie mniej pracochłonne.
Z czym najlepiej je podawać?
Najbardziej tradycyjny dodatek to podsmażona cebula i skwarki z boczku. Coraz częściej podaje się je również z kwaśną śmietaną, twarożkiem z ziołami, duszonymi grzybami albo gulaszem. W wersji bezmięsnej świetnie smakują z karmelizowaną cebulą i koperkiem.
Jakie ziemniaki wybrać?
Najlepiej sprawdzą się odmiany mączyste, bogate w skrobię. Po ugotowaniu łatwo się rozgniatają i tworzą zwartą, gładką masę.
Tipy i warianty
- Ziemniaki przeciskaj przez praskę jeszcze ciepłe – masa będzie gładsza.
- Wodę z gotowania dolewaj stopniowo, aż uzyskasz miękkie, ale zwarte ciasto.
- Smaż na średnim ogniu, aby placki zdążyły się zarumienić, a jednocześnie pozostały miękkie w środku.
- Do ciasta nie dodawaj jajek – w tradycyjnej wersji ich nie było.
- Świetnie smakują także następnego dnia, odsmażone na maśle.
Dziady kujawskie - dlaczego ten przepis działa?
Sekret dziadów kujawskich tkwi w prostocie. Ugotowane ziemniaki sprawiają, że placki mają miękkie wnętrze, a niewielki dodatek mąki tylko wiąże masę, nie dominując jej smaku. Skrobiowa woda z gotowania sprawia, że ciasto pozostaje elastyczne, a podczas smażenia na powierzchni tworzy się cienka, chrupiąca skórka. To przykład dawnej kuchni, w której z kilku podstawowych składników powstawało sycące danie, niewymagające marnowania ani jednego ziemniaka.
SKŁADNIKI
- 1 kg ziemniaków
- około 200–220 g mąki pszennej
- około 200–250 ml wody z gotowania ziemniaków
- sól
- świeżo mielony pieprz
- olej lub smalec do smażenia
- Do podania
- 2 cebule
- 150 g wędzonego boczku
- opcjonalnie kwaśna śmietana i szczypiorek
PRZYGOTOWANIE KROK PO KROKU
- Ziemniaki obierz, ugotuj w osolonej wodzie do miękkości i zachowaj około szklanki wywaru.
- Jeszcze ciepłe przeciśnij przez praskę lub dokładnie utłucz.
- Dodaj mąkę, sól i pieprz. Stopniowo dolewaj przestudzoną wodę z gotowania ziemniaków, mieszając do uzyskania miękkiego, elastycznego ciasta.
- Zwilżonymi dłońmi formuj niewielkie, lekko spłaszczone placki o grubości około 1 cm.
- Smaż na rozgrzanym tłuszczu po 3–4 minuty z każdej strony, aż będą rumiane i chrupiące.
- W międzyczasie pokrój boczek w kostkę i wytop go na patelni. Dodaj cebulę pokrojoną w piórka lub drobną kostkę i smaż, aż stanie się złocista.
- Gotowe placki podawaj od razu z cebulą i boczkiem lub – w lżejszej wersji – z kwaśną śmietaną i szczypiorkiem.