Sekret śląskich gospodyń. Tego ciasta się nie wałkuje, tylko "wyrywa". Poznaj przepis na pyszny Wyrwaniec!
"Wyrwaniec" to skarb kuchni śląskiej i jeden z najprostszych sposobów na idealne ciasto drożdżowe. Jego sekret tkwi w nazwie – ciasta się nie wałkuje, a po prostu wyrywa kawałkami na blaszkę. To genialny patent na puszysty, wilgotny placek z dużą ilością sera i chrupiącej, maślanej kruszonki.
i
W starych, regionalnych przepiśnikach kryją się prawdziwe perełki, a śląski Wyrwaniec bez wątpienia jest jedną z nich. To tradycyjne, wiejskie ciasto drożdżowe, które swoją uroczą nazwę zawdzięcza niezwykle prostej i nieco "leniuszej" metodzie przygotowania. Zamiast męczyć się z wałkowaniem lepkiego ciasta drożdżowego, gospodynie po prostu odrywały jego kawałki i wylepiały nimi dno blachy. To właśnie ta technika sprawia, że ciasto jest cudownie nieregularne, rustykalne i pełne domowego charakteru.
Wyrwaniec to kwintesencja domowego wypieku. Jest puszysty jak chmurka, wilgotny, a jego smak to idealny balans między słodyczą ciasta i kruszonki a lekko kwaskowatym, kremowym serem twarogowym. To ciasto, które pachnie beztroską, niedzielnym popołudniem u babci i jest dowodem na to, że najlepsze smaki rodzą się z najprostszych składników i sprytnych, pokoleniowych patentów.
Przygotowanie tego placka jest znacznie prostsze, niż mogłoby się wydawać. Nie wymaga specjalnych umiejętności ani sprzętu. To idealny przepis dla każdego, kto chce zacząć swoją przygodę z ciastem drożdżowym lub po prostu ma ochotę na pyszny, domowy wypiek, który smakuje jak dawniej.
SKŁADNIKI
- Ciasto drożdżowe:
- 500 g mąki pszennej (typ 500-550)
- 250 ml letniego mleka
- 30 g świeżych drożdży (lub 7 g suchych)
- 100 g cukru
- 100 g roztopionego i ostudzonego masła
- 2 duże jajka
- szczypta soli
- Masa serowa
- 500 g twarogu półtłustego lub tłustego, zmielonego
- 1 jajko
- 4-5 łyżek cukru
- 1 łyżeczka ekstraktu z wanilii lub cukier wanilinowy
- Kruszonka
- 100 g mąki pszennej
- 50 g zimnego masła
- 50 g cukru
PRZYGOTOWANIE KROK PO KROKU
- Przygotuj rozczyn: Drożdże rozkrusz do miseczki, dodaj łyżkę cukru, łyżkę mąki i 50 ml letniego mleka. Wymieszaj i odstaw w ciepłe miejsce na 10-15 minut do wyrośnięcia.
- Zagnieć ciasto: Do dużej miski przesiej mąkę, dodaj resztę cukru, sól, jajka, pozostałe mleko i wyrośnięty rozczyn. Zacznij wyrabiać ciasto. Gdy składniki się połączą, powoli wlewaj roztopione masło, cały czas wyrabiając. Wyrabiaj przez około 10 minut, aż ciasto będzie gładkie i elastyczne. Przykryj miskę ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na około 1-1,5 godziny do podwojenia objętości.
- W międzyczasie przygotuj masę serową, mieszając dokładnie twaróg z jajkiem i cukrem oraz wanilią. Przygotuj też kruszonkę, rozcierając w palcach mąkę, zimne masło i cukier, aż powstaną grudki.
- Dużą blachę z piekarnika (standardową, ok. 30x40 cm) wysmaruj masłem.
- Czas na "wyrywanie": Od wyrośniętego ciasta odrywaj ręką niewielkie kawałki (wielkości małej śliwki) i układaj je na dnie blachy jeden obok drugiego. Nie musisz być precyzyjna – luki między kawałkami wypełnią się podczas ponownego wyrastania. Przykryj blachę i odstaw na kolejne 20-30 minut do napuszenia.
- Piekarnik rozgrzej do 180°C. Na podrośniętym cieście rozsmaruj równomiernie masę serową. Na wierzchu rozsyp przygotowaną kruszonkę. Wstaw do rozgrzanego piekarnika i piecz przez około 35-45 minut, aż kruszonka będzie złocista, a patyczek wbity w ciasto będzie suchy.