Bori bori – zupa paragwajska z kluseczkami kukurydzianymi. Rozgrzewa do ostatniej łyżki
Bori bori to tradycyjna paragwajska zupa o bogatym smaku i sycącej konsystencji, która w jednym garnku łączy aromatyczny bulion, mięso i miękkie kluseczki z mąki kukurydzianej i sera. Jej historia sięga lokalnej kuchni Guarani, a każde „bori” w nazwie oznacza małą kuleczkę – czyli kluseczkę unikalną dla tego dania. Rozgrzewająca, pożywna i pełna tekstur – bori bori to zupa, którą warto poznać i ugotować, gdy najdzie ochota na coś wyjątkowego z dalekich stron świata.
i
Bori bori – zupa z południa Ameryki Południowej
Bori bori (czasami zapisywane jako borí-borí lub vori‑vori) to paragwajska zupa z kluseczkami z mąki kukurydzianej i sera, która zajmuje szczególne miejsce w kuchni tego kraju. Nazwa „bori” pochodzi z języka Guarani i oznacza „małą kulkę”, a jej podwojenie – „bori bori” – wskazuje właśnie na obecność wielu takich kuleczek w zupie. To potrawa o bogatej historii, sięgającej czasów, gdy lokalne społeczności łączyły wpływy hiszpańskie z rdzenno‑amerykańskimi tradycjami kulinarnymi, tworząc danie, które łączy prostotę składników z sycącym, aromatycznym efektem.
Klasyczne bori bori to zupa, która najczęściej przyrządzana jest z mięsa (kurczaka lub wołowiny), warzyw i charakterystycznych kluseczek z mąki kukurydzianej i sera – te ostatnie uzupełniają bulion, czarują delikatną konsystencją i stanowią esencję dania. Paragwajczycy uznają tę zupę nie tylko za pożywne danie codzienne, ale też potrawę idealną na chłodniejsze dni, kiedy ciepła zupa wypełnia domowy stół smakiem i aromatem.
Vori-vori - smak, tradycja i uniwersalność
To, co wyróżnia bori bori lub vori-vori spośród innych zup, to kontrast między aromatycznym, bogatym bulionem a miękkimi, „puchatymi” kluseczkami, które wchłaniają smak wywaru i podbijają teksturę całej potrawy. W wielu wersjach pojawia się też szafran, który nadaje zupie złocisty kolor, oraz siekana pietruszka lub inne świeże zioła, które dopełniają smak przy podaniu.
W kulturze paragwajskiej bori bori nie jest tylko zupą domową – bywa podawana na specjalne okazje i rodzinne spotkania, szczególnie w chłodniejsze miesiące, gdy gorący bulion i sycące kluseczki dają poczucie komfortu i wspólnoty
Dania oparte na kluseczkach kukurydzianych występują w różnych kuchniach świata – wiele kultur ma własne wersje zup z kukurydzianymi kuleczkami lub kluseczkami – ale to właśnie paragwajska bori bori zdobyła w ostatnich latach uznanie daleko poza granicami kraju, pojawiając się w rankingach najlepszych zup świata.
SKŁADNIKI
- 500–800 g mięsa z kością (np. udka z kurczaka lub wołowina)
- 1 cebula, posiekana
- 2 ząbki czosnku, przeciśnięte
- 1 marchewka, pokrojona w plasterki
- 1 łodyga selera naciowego, pokrojona
- 1 liść laurowy
- sól i pieprz do smaku
- ok. 2–3 l wody lub bulionu
- Na kluseczki:
- 1 szklanka mąki kukurydzianej (najlepiej drobnej)
- ½ szklanki startego sera (parmezan lub queso paraguayo)
- 1 jajko
- 1–2 łyżki masła lub oleju
- szczypta soli
- Dodatkowo:
- szczypta szafranu (opcjonalnie, dla koloru)
- świeża pietruszka do posypania
PRZYGOTOWANIE KROK PO KROKU
- W dużym garnku umieść mięso, posiekaną cebulę, czosnek, marchewkę i seler. Zalej wodą lub bulionem, dodaj liść laurowy oraz sól i pieprz. Doprowadź do wrzenia, a potem zmniejsz ogień i gotuj przez około 45–60 minut, aż mięso będzie miękkie i aromatyczne.
- W misce wymieszaj mąkę kukurydzianą z serem, solą i jajkiem. Dodaj masło lub olej i zagnieć składniki na gładkie, zwarte ciasto. Jeśli masa wydaje się zbyt sucha, dodaj odrobinę bulionu z garnka, aby uzyskać formowalną konsystencję. Formuj małe kuleczki wielkości orzecha włoskiego.
- Gdy bulion z mięsem jest już gotowy, delikatnie wrzucaj kuleczki do gotującej się zupy. Gotuj je przez około 10–15 minut – gdy wypłyną na powierzchnię, są już miękkie i gotowe.
- Podawaj gorącą zupę posypaną świeżą pietruszką i ewentualnie odrobiną szafranu dla aromatu i koloru. Bori bori serwuj z chrupiącym pieczywem lub prostą sałatą jako pełny, rozgrzewający posiłek.