Czesi gotują ją, gdy robi się chłodno. Gęsta bramboračka pachnie grzybami i majerankiem
Bramboračka to czeska zupa, która mogłaby z powodzeniem zadomowić się również w polskiej kuchni. Są w niej ziemniaki, marchew, pietruszka, seler i grzyby, a charakterystyczny aromat dają kminek, czosnek oraz majeranek. Jest gęsta, konkretna i nie potrzebuje śmietany. Z kromką chleba spokojnie wystarczy za prosty jesienny obiad.
Co to jest bramboračka?
Nazwa nie pozostawia wielu wątpliwości – czeskie „brambory” to ziemniaki, a właśnie one stanowią podstawę tej zupy. Bramboračka należy do klasycznych czeskich zup ziemniaczanych, ale nie istnieje jedna receptura odmierzana co do grama. W domowych wersjach zmieniają się proporcje warzyw, ilość grzybów czy sposób przygotowania zasmażki. Bardzo charakterystyczne pozostaje natomiast połączenie ziemniaków z warzywami korzeniowymi, grzybami, kminkiem, czosnkiem i majerankiem.
Co daje bramboračce charakterystyczny smak?
Grzyby odpowiadają za głęboki, leśny aromat, ale równie ważne są przyprawy. Kminek świetnie pasuje do ziemniaków, a majeranek i czosnek najlepiej dodać pod koniec gotowania. Majeranek warto wcześniej rozetrzeć między dłońmi – uwolni wtedy więcej olejków eterycznych. Długie gotowanie czosnku nie jest potrzebne, bo jego smak staje się znacznie mniej wyrazisty.
Świeże czy suszone grzyby?
Bramboračkę można ugotować z jednych i drugich. Świeże grzyby warto najpierw podsmażyć razem z warzywami. Suszone zalej gorącą wodą i pozostaw do namoczenia, a płynu nie wylewaj. Po odstaniu na dnie może znaleźć się piasek, dlatego wodę przelej ostrożnie lub przecedź i dodaj do zupy – wnosi mnóstwo grzybowego smaku. Taki sposób wykorzystania suszonych grzybów pojawia się również w czeskich recepturach.
Dlaczego bramboračka jest gęsta bez śmietany?
To nie jest zupa krem. Warzywa i ziemniaki pozostają w kawałkach, natomiast lekko zagęszczony wywar spaja całość. W wielu czeskich wersjach odpowiada za to jasna zasmażka z tłuszczu i mąki. Mąkę trzeba krótko przesmażyć, a potem dobrze zagotować z płynem, żeby w gotowej zupie nie pozostał surowy, mączny posmak.
Z czym podawać bramboračkę?
Najlepiej z dobrym, ciemniejszym chlebem. To jedna z tych zup, które nie potrzebują wielu dodatków: grzyby, ziemniaki i warzywa sprawiają, że sama jest wystarczająco treściwa. Następnego dnia będzie jeszcze gęstsza, dlatego podczas odgrzewania można dolać odrobinę wody lub bulionu.
SKŁADNIKI
- 500 g ziemniaków
- 25 g suszonych grzybów leśnych lub około 200–250 g świeżych
- 2 marchewki
- 1 korzeń pietruszki
- około 120 g selera korzeniowego
- 1 duża cebula
- 2–3 ząbki czosnku
- 2 łyżki masła lub smalcu
- 2 łyżki mąki pszennej
- 1,2–1,5 l wody lub bulionu warzywnego
- 1 łyżeczka kminku
- 1 łyżka suszonego majeranku
- 2 liście laurowe
- 3 ziarna ziela angielskiego
- sól
- świeżo mielony pieprz
- natka pietruszki do podania
PRZYGOTOWANIE KROK PO KROKU
- Jeśli używasz suszonych grzybów, zalej je około 300 ml gorącej wody i odstaw na 20–30 minut. Odcedź, zachowując wodę z moczenia. Grzyby pokrój, a płyn ostrożnie przelej, pozostawiając ewentualny osad na dnie.
- Ziemniaki obierz i pokrój w kostkę około 2 cm. Marchew, pietruszkę i seler pokrój w mniejszą kostkę. Cebulę drobno posiekaj.
- W dużym garnku rozgrzej masło lub smalec. Dodaj warzywa korzeniowe i smaż około 4–5 minut, aż zaczną lekko się rumienić.
- Dodaj cebulę i smaż kolejne 2–3 minuty. Jeśli przygotowujesz zupę ze świeżych grzybów, pokrój je i dodaj teraz. Smaż, aż odparuje większość wydzielonego płynu.
- Wsyp mąkę i mieszając smaż około 1–2 minut. Mąka powinna stracić surowy zapach, ale nie może mocno zbrązowieć.
- Stopniowo wlewaj wodę lub bulion, cały czas mieszając. Jeśli używasz suszonych grzybów, dolej również przecedzoną wodę z moczenia.
- Dodaj ziemniaki, grzyby, kminek, liście laurowe i ziele angielskie. Dopraw lekko solą i pieprzem.
- Doprowadź zupę do wrzenia, zmniejsz ogień i gotuj około 20–25 minut, aż ziemniaki i pozostałe warzywa będą miękkie.
- Pod koniec dodaj przeciśnięty przez praskę lub drobno posiekany czosnek. Majeranek rozetrzyj między dłońmi i wsyp do garnka. Gotuj jeszcze 1–2 minuty.
- Spróbuj i w razie potrzeby dopraw solą oraz pieprzem. Usuń liście laurowe i ziele angielskie.
- Bramboračkę podawaj gorącą, posypaną natką pietruszki. Dobrze smakuje z kromką świeżego chleba.
10
