Goździki: właściwości i pochodzenie. Jak dotarły do Europy?

2016-10-20 12:29 CzeM
skad-sie-wziely-gozdziki.jpg
Autor: thinkstockphotos.com Goździki były znane w medycynie chińskiej długo przed tym, nim trafiły do kuchni

Ze względu na swój charakterystyczny smak i aromat goździki należą do przypraw „z charakterem". I chociaż nie pochodzą z Polski, są ważnym dodatkiem do wielu tradycyjnych potraw i napitków. Czym są goździki i skąd się wzięły w naszej kuchni? Sprawdź też, jakie mają właściwości.

Goździki znane były w Europie już w średniowieczu - trafiały na kontynent dzięki aktywnym kupcom arabskim. Francja używała goździków jako przyprawy już w XII wieku i stamtąd właśnie trafiły do Polski. Dawno temu drzewa goździkowe rosły w całej Indonezji, ale gdy Holendrzy zabrali ją Portugalczykom, wycięli wszystkie drzewa, monopolizując je tylko na tzw. Wyspach Korzennych. Drzewa goździkowe od tysięcy lat były również znane w Chinach, a na cesarskim dworze panował zwyczaj, że kto stawał przed władcą, musiał żuć goździki, by z jego ust wydostawał się miły dla cesarza zapach. Obecnie do przodujących producentów goździków należy Tanzania, a szczególnie należące do niej wyspy Zanzibar i Pemba, ponadto Madagaskar, Indonezja, Komory, Seszele, Sri Lanka i Kenia. 

Czym właściwie są goździki?

Goździki to zerwane w pewnym momencie i wysuszone pąki kwiatowe drzewa goździkowego. Ich charakterystyczny zapach pochodzi od związku o nazwie eugenol (zawiera go również cynamon), a piekący smak - od olejków zawartych w pąkach. Dla jakości goździków bardzo ważna jest pora zbiorów. Pączki zebrane zbyt wcześnie lub kilka dni za późno mają mniej aromatu. Z jednego drzewa zbiera się przeciętnie około 4 kg suszonych goździków (na 1 kg suszu potrzeba około 4 kg pąków), ale są i drzewa, które dają aż 30 kg.  

Goździki to przyprawa o charakterystycznym smaku i aromacie, którą najczęściej używa się w kuchni do wypieków, kompotów, konfitur lub marynat. Znane są również przepisy, w których goździkami przyprawia się mięso (np. wbija się je w pieczenie z wieprzowiny lub w drób).

Goździki w medycynie - właściwości goździków

Zanim trafiły do kuchni, goździki były wykorzystywane w medycynie. Przede wszystkim leczyło się nimi (w medycynie chińskiej i indyjskiej) bóle zębów, regulowały pracę żołądka i układu pokarmowego (uwalniały z gazów, dlatego goździki są dzisiaj naszą tradycyjną przyprawą do wigilijnego kompotu z suszu, który po obfitym posiłku ułatwia trawienie), były stosowane jako środek przeciwko robakom.

Jednak nadmiar spożycia zawartego w goździkach eugenolu może być szkodliwy i prowadzi do poważnych zaburzeń, np. utraty przytomności, palpitacji serca czy uszkodzenia wątroby.

Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE