Zupa kwas – kujawska biała zupa z soku z kiszonej kapusty jak u babci
Zupa kwas to jedna z najstarszych kujawskich zup – kwaśna, sycąca i niezwykle domowa. Gotuje się ją nie z kapusty, lecz z jej soku, który dawniej był w każdym domu po kiszeniu. Ten tradycyjny przepis pokazuje, jak z prostych składników powstaje rozgrzewająca biała zupa o wyjątkowym, lekko kwaśnym smaku.
i
Zupa kwas, na Kujawach nazywana także białą zupą, ma wielowiekową historię i wywodzi się z kuchni chłopskiej opartej na oszczędności i niemarnowaniu żywności. Podczas kiszenia kapusty pozostawał aromatyczny, naturalnie kwaśny sok – pełen witamin i smaku – który wykorzystywano do gotowania pożywnej zupy dla całej rodziny. Był łatwo dostępny zimą, kiedy świeżych warzyw brakowało, dlatego kwas stał się ważnym elementem regionalnej kuchni.
Dawny kujawski kwas gotowano na wywarze z mięsa, najczęściej z żeberek lub boczku, z dodatkiem majeranku i śmietany. Zupa była prosta, ale sycąca i rozgrzewająca – idealna na chłodne miesiące i okresy postne (w wersji bez mięsa). Do dziś w wielu domach podaje się ją z ziemniakami gotowanymi osobno, które łagodzą jej charakterystyczną kwasowość i sprawiają, że danie staje się pełnym, domowym obiadem.
Jak podawać kujawski kwas
Tradycyjnie zupę podaje się z ziemniakami gotowanymi osobno – w mundurkach lub tłuczonymi. Na Kujawach często jedzono je „na zakąskę”, popijając gorącą zupą. Kwas dobrze smakuje też z kluskami lub kromką razowego chleba. Najlepszy jest bardzo gorący, mocno pachnący majerankiem.
SKŁADNIKI
- ok. 1 l wywaru z żeberek lub boczku
- 500–700 ml soku z kiszonej kapusty
- 1 marchewka
- 1 liść laurowy
- 2 ziarna ziela angielskiego
- 1 łyżeczka suszonego majeranku
- 2 łyżki śmietany
- 1 łyżka mąki
- sól i pieprz do smaku
PRZYGOTOWANIE KROK PO KROKU
- W wywarze z mięsa gotuje się marchewkę z liściem laurowym i zielem angielskim, aż warzywo zmięknie i odda smak. Gdy nie chcemy gotować ziemniaków oddzielnie, możemy je także dodać od razu - pokrojone w kostkę. W moim domu tak robimy.
- Do gorącej bazy wlewa się sok z kiszonej kapusty i całość chwilę się gotuje, aby kwas złagodniał i połączył się z wywarem.
- Śmietanę miesza się z mąką i hartuje niewielką ilością gorącej zupy, po czym wlewa do garnka, lekko zagęszczając całość.
- Na końcu dodaje się roztarty w dłoniach majeranek oraz pokrojone mięso z wywaru i doprawia do smaku.